Prywatna biblioteka Tomasza Majora

Moja biblioteka zawiera ponad tysiąc egzemplarzy książek. Lepszych i gorszych. Takich, które odłożyłem po przeczytaniu kilkudziesięciu stron i też takich, które przeczytałem wiele razy. Podarowanych mi i kupionych. Jest wśród nich kilkaset książek, które kupiłem z myślą o przeczytaniu kiedyś w przyszłości. Ciągle powiększam swoją bibliotekę. Najwięcej książek kupuję, czytając inne dobre książki, chcąc zgłębić wiedzę w nich zaprezentowaną. Tak było w przypadku historiozoficznych klasycznych dzieł Spenglera i Toynbee’go, do których odwoływał się w swoim podstawowym dziele Fukuyama. Tak było w przypadku L. Straussa (piękna książka o zapomnianych białych plemionach) oraz w przypadku afrykańskiej noweli Kourumy, których lekturę polecał Kapuściński. Czasem, gdy przechodzę koło antykwariatu lub księgarni znajduję perełkę, taką jak Smoleńskiego opowiadanie o Izraelu. Jest wśród moich książek kanon współczesnych myślicieli jak Huntington. Są liczne książki z zakresu religioznawstwa, psychologii, historii i najważniejsze książki z zakresu zarządzania. Podczas wyjazdu do Gambii w styczniu 2012 postanowiłem uporządkować książki i stopniowo wpisywać warte przeczytania egzemplarze do internetowego katalogu. Z wybranych książek wyselekcjonowałem ważne cytaty, myśli, hasła.

  • To subtelne rozróżnienie, jak rozróżnienie między przyjacielem, który ceni Cię dlatego, że jesteś, kim jesteś, a tym, który ceni Twoją pozycję. Złe słowa, nawet bez złych czynów, są wystarczająco złe. Ale jest jeszcze gorzej, gdy z Twoich ust nie padają żadne złe słowa, a źle postępujesz. Nie można żywić się słowami (są jak wiatr) albo żyć z kurtuazji (to grzeczne oszustwo). Świetnym sposobem na łapanie ptaków jest oślepianie ich lustrem. Tylko próżni ludzie zadowalają się wiatrem. By zachować swoją wartość, słowa muszą być poparte czynami. Drzewa, które ni dają żadnego owocu, a tylko liście, zwykle nie mają serca i siły. Trzeba wiedzieć, które są użyteczne, a które dają tylko cień.

     

    Baltasar Gracian (1601-1658) "Sztuka doczesnej mądrości (1646)"
  • Może nam się wydawać dziwne, ale dziś na świecie jest coraz więcej ludzi, którzy nie dążą do bycia takimi jak my, którzy nie podzielają naszych marzeń, nie mają naszych oczekiwań i naszych pragnień.

    Tiziano Terzani (1938-2004) "Listy przeciwko wojnie (2012)"
  • W skrajnym przypadku odsuwanie śmierci w nieskończoność wymusi na społeczeństwach wprowadzenie ostrych ograniczeń liczby urodzeń. Już obecnie opieka nad starszymi rodzicami zajmuje wiele ludziom więcej czasu niż opieka nad dziećmi. W przyszłości mogą się oni poczuć niewolnikami dwóch, trzech lub większej liczny pokoleń zależnych od nich przodków.

    Francis Fukuyama (1952- ) "Koniec człowieka (1992)"
  • A dziś? Runął mur berliński. Runął Związek Radziecki. Nie runęła jedynie niesprawiedliwość społeczna. I nie zniknął wyzysk człowieka przez człowieka. Koniec wieku i koniec tysiąclecia przyniósł kres dwóch teorii >>reformatorskich<< dotyczących ekonomii i społeczeństwa. Tak zwany socjalizm realny, który nie był ani socjalizmem, ani realnym, tylko totalitarną i dogmatyczna fasadą pewnego rodzaju ekonomii, zniewolonej i nieskutecznej, skonał razem z upadkiem muru berlińskiego w 1989 roku. Jego miejsce zajął inny dogmat: niczym nieskrępowany wolny rynek, który w praktyce funkcjonował pod rządami Ronalda Reagana w Stanach Zjednoczonych i Margaret Thatcher w Wielkiej Brytanii. Zakładano, że pozostawione na łaskę rynku potęgi gospodarcze, skupione na szczycie, będą po trochu (trickle down) dawkowały swe zyski, przelewając je na konta większości pozostałych. Tak się jednak nie stało. Ci, co byli na szczycie, pozostali tam i przy tej okazji – jak zawsze, zauważył John Kenneth Galbraith – nieobecność państwa przerodziła się w brutalną obecność państwa, ilekroć chodziło o powiększenie wydatków na potrzeby militarne albo o ratowanie banków, które splamiły się oszustwem albo zbankrutowały. W końcu prawica postkomunistyczna powiększyła dystans między bogatymi a biednymi, pozostawiła biednych samym sobie, skoncentrowała siły bogaczy i uświęciła neodarwinowska filozofię przyjętą przez Reagana. Kto jest ubogi, jest nim, bo jest próżniakiem.

    Carlos Fuentes (1928- ) "W to wierzę (2002)"
  • Ludzie to istoty z natury polityczne i społeczne, a nie osobne i samolubne. Jednak ich skłonność do budowania więzi to nie altruizm bez wyboru, skierowany do wszystkich innych. Choć ludzie wykazują szczególne zdolności współpracy i tworzenia kapitału społecznego, to jednak używają ich tak, by ochronić swe interesy jednostkowe.

    Francis Fukuyama "Wielki Wstrząs"
  • Cechy naszej cywilizacji? Kruchość i niepamięć.”

    Ryszard Kapuściński (1932-2007) "Lapidarium VI (1980-2006)"
  • A zatem prawdziwe pytanie, wobec którego stajemy, brzmi następująco: czy trwający od dziesięcioleci proces re-globalizacji zatrzymuje się właśnie na chwilę, dla złapania oddechu? A może raz jeszcze gwałtownie się odwróci i cofnie? Czy – mimo coraz większej mobilności zakładów przemysłowych oraz bezpośrednich inwestycji zagranicznych, mimo Internetu i cyberprzestrzeni, mimo masowych migracji – zbliżamy się właśnie do kolejnego historycznego zwrotu od re-globalizacji do de-globalizacji?

    Alvin Toffler, Heidi Toffler "Rewolucyjne Bogactwo"
  • „Dawniej wygrywali silniejsi, dziś, najczęściej, słabi, szybsi.”

    Ryszard Kapuściński (1932-2007) "Lapidarium V (1980-2006)"
  • Sprzyjający los (jeśli to trwa stale) przynosi zaszczyt jako znak tego, że darzy łaską Bóg. Nieszczęścia i straty przynoszą dyshonor. Bogactwo przynosi zaszczyt, jest to bowiem moc. Bieda przynosi dyshonor. Wielkoduszność, szczodrobliwość, nadzieja, odwaga, ufność, przynoszą zaszczyt, wypływają bowiem z poczucia siły. Małoduszność, skąpstwo, bojaźliwość, nieufność przynoszą dyshonor.

    Thomas Hobbes "Lewiatan"
  • Według Konfucjusza są trzy metody pozyskiwania mądrości. Pierwsza, najbardziej szlachetna to, refleksja. Druga, najłatwiejsza, to imitacja. I wreszcie metoda trzecia, najbardziej gorzka, to doświadczenie

    Andrzej Lubowski "„Świat 2040. Czy Zachód musi przegrać?”"
  • „Wszyscy prorocy Starego Testamentu przeklinali Palestynę, ziemię pechowych ludów. Wystarczy poczytać Biblię, Księgę Ksiąg. Palestyna jest przeklęta na początku Biblii i jest przeklęta na końcu Biblii. A Biblia powstawała tysiąc lat. Więc jeżeli przez tysiąc lat ludzie nie zmieniają swojej opinii, to coś w tym musi być.”

    Ryszard Kapuściński (1932-2007) "Chrystus z karabinem na ramieniu (1975)"
  • Jeśli komunistyczne władze liczyły, że pozwalając Chińczykom zarabiać fortuny, kupiły sobie lojalność klasy średniej, to się myliły. Blisko połowa najbogatszych obywateli myśli o emigracji. Bogaci Chińczycy uważają, że w Państwie Środka można zrobić majątek, ale nie da się tam żyć: zatrucie środowiska, przeludnienie wielu rejonów, rosnące kontrasty majątkowe i towarzyszące bogaczom poczucie zagrożenia (choć mieszkają w zamkniętych osiedlach), brak gwarancji prawnych własności prywatnej i uczciwych sądów – to powody wymieniane najczęściej jako czynniki psujące jakoś życia.

    Andrzej Lubowski "„Świat 2040. Czy Zachód musi przegrać?”"
  • „zabierają miejsce i pokrywają się kurzem. Z czasem stają się kulą u nogi i wcale nie dodają życiowej radości. Z przeżyciami jest inaczej – im dalej w przeszłość, tym piękniej je wspominamy. Pozostając w pamięci, stają się częścią nas – chyba że zapadniemy na demencję. Ale wtedy także przedmioty na nic się zdadzą.”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „Przed pięciu laty lekarze w Korei Południowej, nowoczesnym państwie uprzemysłowionym z najlepiej rozwiniętą techniką informacyjną, zaczęli coraz częściej odnotowywać u młodych osób zakłócenia pamięci, uwagi i koncentracji, a także deficyt emocjonalny i objawy ogólnego otępienia. Symptomy te określili mianem cyfrowej demencji.”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „Uczenie jedynie za pomocą komputera się sprawdza – co do tego zgodni są dziś nawet najwięksi zwolennicy zastosowania tych urządzeń.”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „Sieć zdaje się wyniszczać we mnie zdolność koncentracji i kontemplacji. Mój umysł oczekuje przyswajania informacji dokładnie w taki sposób, w jaki podaje je sieć – w formie wartkiego prądu małych cząsteczek. […] Moi przyjaciele twierdzą to samo: im częściej poruszają się po sieci, tym większe trudności sprawia im koncentracja podczas pisania dłuższego tekstu.”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    Kto pozwala innym myśleć za siebie, nigdy nie zostanie ekspertem

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „numery telefonów krewnych, przyjaciół i znajomych zapamiętuje telefon komórkowy; do miejsca spotkania z nimi prowadzi nas system nawigacyjny; o terminach w życiu prywatnym i zawodowym przypomina nam również komórka albo komputer kieszonkowy (PDA); w celu zdobycia nowych informacji googlujemy, a zdjęcia, listy, e-maile, książki i muzykę przechowujemy w chmurze          (ang. cloud-computing). Samodzielne myślenie, zapamiętywanie, zastanawianie się – kto by się w to jeszcze bawił!”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „Kto bowiem, korzystając z sieci, stawia wyłącznie pytania, zamiast samemu zgłębić dany temat, nie zrozumiał jaki jest sens zadanej pracy”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „Samodzielne poszukiwanie wiedzy u źródeł, rozważne oraz krytyczne podejście do zdobytych informacji i ich pochodzenia, tworzenie z fragmentów układanki spójnej całości – te umiejętności można zdobyć jedynie poprzez osobiste doświadczenie. Jak każda fachowa wiedza, będą one opierać się także na rozeznaniu w pewnych konkretnych tematach, ale ich podstawą będzie w pierwszej linii znajomość źródeł (i ich wiarygodności) oraz wielu innych szczegółów – krótko mówią: zgłębienie danego zagadnienia.”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „niebezpieczeństwo uzależnienia od nowych mediów jest tak samo duże jak od alkoholu, nikotyny czy innych narkotyków.”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „z techniką powinniśmy obchodzić się ostrożnie. Wyciągnijmy odpowiednie wnioski z pewnego przykładu z historii techniki. Kiedy przed ponad stu laty odkryto promienie X, w krótkim czasie wśród elit społecznych na imprezach towarzyskich zaczęły robić furorę urządzenia rentgenowskie, którymi goście prześwietlali sobie nawzajem kości.”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „Z wszelkich dostępnych dziś rozpoznań naukowych wynika, że komputer jest potrzebny do nauczania tak samo jak rower do nauki pływania albo aparat rentgenowski do przymierzania butów.”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „Komputery nie sprzyjają bowiem kształceniu młodych ludzi, lecz są dla procesu edukacji raczej przeszkodą lub – jak wykażę w kolejnych rozdziałach – w najlepszym razie nie wywierają na niego żadnego wpływu. Przemysł wykorzystuje więc umiejętnie obawy rodziców z niższych warstw społecznych, by wyciągnąć im z kieszeni ostatni grosz.”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

    „Używanie komputera może wywoływać u młodszych przedszkolaków ograniczenia koncentracji, a u starszych dzieci przedszkolnych problemy z czytaniem. U dzieci szkolnych obserwuje się coraz częściej społeczne wyizolowanie”

    Manfred Spitzer, Cyfrowa demencja

     

     

     

     

     

    Manfred Spitzer "Cyfrowa demencja"
  • „Myślicie, że Arabowie chcą państwa na Zachodnim Brzegu? Chcą zjeść nas żywcem: oto, czego chcą.”

    Amos Oz "Na ziemi Izraela"
  • Uchronisz się od niechęci: zdolności polityczne można dostrzec u tego, kto rządzi. Jeśli ktoś inny bierze na siebie winę za błędy i uderzenie plotki, nie wynika to z braku uzdolnień, lecz z najwyższej miary umiejętności. Nie wszystko może się udać i nie wszystkim może się podobać. Poszukaj, więc kozła ofiarnego, kogoś, kogo jego własna ambicja uczyni dobrym celem.

    Baltasar Gracian (1601-1658) "Sztuka doczesnej mądrości (1646)"
  • Niech Północ, w swoim własnym interesie, nauczy się, w erze globalizacji, dawać prezenty i zmniejszać ciężary. Niech Południe, zamiast odczytywać raz po raz swą listę skarg, swój cahier de doleances, nauczy się utrzymywać w czystości najpierw własny dom i nie wymagać od świata tego, czego przedtem nie daliśmy sobie sami: suwerenności i wolności wewnętrznej, demokracji i praw człowieka, szacunku dla sprawiedliwości, która oczyszcza kraj z korupcji, a także tępi bezkarność i krzewienie bezprawia na naszej własnej ziemi.

    Carlos Fuentes (1928- ) "W to wierzę (2002)"
  • Ciągły postęp nowoczesnej cywilizacji prowadzi do stopniowego, szybszego lub wolniejszego wzrostu liczby ludzi skłonnych odwoływać się do dobroczynności.

    Alexis de Tocqueville (1805-1859) "Raport o pauperyzmie (XIX w)"
  • Czyż można dawać dobre rady i proponować strategie, jeśli ignoruje się trzy kluczowe siły napędzające obecną rewolucję bogactwa – radykalne zmiany w naszych odniesieniach do czasu, przestrzeni i, przede wszystkim, wiedzy?

    Alvin Toffler, Heidi Toffler "Rewolucyjne Bogactwo"
  • "Cywilizacje zaczynają chylić się ku upadkowi, kiedy przestają wykorzystywać nadwyżkę w celach innowacyjnych."

    Samuel P. Huntington (1927-2008) "Zderzenie cywilizacji (lata 90' XX wieku)"
  • Człowiek cywilizowany nie ma żadnej potrzeby znoszenia rzeczy naprawdę przykrych. A co do działania – Fordzie chroń, żeby mu coś takiego nie przyszło do głowy. Cały porządek społeczny uległby rozchwianiu, gdyby ludzie zaczęli działać na własną rękę.

    Aldous Huxley (1894-1963) "Nowy wspaniały świat (1932)"

Strony