Zatrudnienie pracowników w ramach świadczenia usług

 
Zatrudnienie pracowników w ramach świadczenia usług

Zatrudnienie

Po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej przedsiębiorstwa świadczące usługi w innym Państwie Członkowskim będą korzystać ze swobody świadczenia usług. Oznacza to, że przedsiębiorca będzie mógł wykonywać usługi w innym państwie w sposób wolny od ograniczeń oraz dyskryminacji, których podstawą jest obce obywatelstwo czy pochodzenie tego przedsiębiorcy. Z punktu widzenia przedsiębiorcy świadczącego usługi w innym państwie istotna jest kwestia, na jakich warunkach może on zatrudnić w tym kraju swoich własnych pracowników, gdyż z reguły w jego interesie jest posłużenie się własnym personelem. Z punktu widzenia polskich przedsiębiorstw jest to istotne z tego względu, gdyż polskim pracownikom – na mocy postanowień przejściowych – nie przysługują prawa do swobodnego przemieszczania się, podczas gdy przedsiębiorca może swobodnie prowadzić działalność usługową w innym kraju. Sytuacja tą zilustrować można następująco

Przykład

Polskie przedsiębiorstwo wykonuje we Francji remont zabytkowego budynku. Ponieważ przysługuje mu swoboda świadczenia usług – nie może podlegać ono żadnym ograniczeniom w tym zakresie. Przedsiębiorstwo wysyła swoich pięciu swoich pracowników – zatrudnionych na stałe w Polsce – do Francji w celu przeprowadzenia prac. Podczas robót przeprowadzona zostaje kontrola wskutek której na polskie przedsiębiorstwo zostaje nałożona kara za brak wymaganych zezwoleń na pracę dla obywateli polskich. Zgodnie bowiem z francuskimi przepisami, pracownicy z państw trzecich potrzebują zezwolenia na pracę, a w stosunku do Polski obowiązują we Francji okresy przejściowe. Przeciwko decyzji urzędu firma polska wnosi skargę do sądu argumentując, że decyzja ta narusza przysługujące firmie prawo swobody świadczenia usług, w ramach którego może zatrudnić we Francji własny personel.

Przypadek ten nie jest uregulowany przez prawo europejskie. Przedsiębiorstwo może powołać się na orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości wydane w podobnej sprawie, dotyczącej firmy z Portugalii w okresie, kiedy w stosunku do Portugalii obowiązywały podobne okresy przejściowe. Europejski Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że w takim przypadku przedsiębiorstwo może zatrudnić w innym państwie cały swój personel bez konieczności uzyskiwania dla niego zezwoleń na pracę. Ponieważ obowiązują okresy przejściowe prawo to nie wynika ze swobody przepływu pracowników tylko ze swobody świadczenia usług przysługującej pracodawcy. Wymóg zezwolenia na pracę oraz nałożenie kary za jego nieposiadanie stanowi naruszenie praw przysługujących przedsiębiorcy.

Okresy przejściowe

Po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej polskim przedsiębiorcom przysługiwać będzie swoboda świadczenia usług zasadniczo we wszystkich Państwach Członkowskich. Wyjątek stanowią Niemcy i Austria, które zastrzegły sobie okresy przejściowe w ramach Art. 49 TWE.

Zgodnie z ust. 13 załącznika XII do art. 24 TA Niemcy oraz Austria, w celu zmierzenia się z poważnymi zakłóceniami lub też groźbą ich wystąpienia w szczególnych wrażliwych sektorach usług na ich rynkach pracy, które to zakłócenia lub groźba ich wystąpienia mogą pojawić się w niektórych regionach w wyniku transgranicznego świadczenia usług, określonego w artykule 1 dyrektywy 96/71, i tak długo jak te Państwa stosują, na mocy wyżej opisanych postanowień przejściowych środki krajowe lub też wynikające z porozumień dwustronnych dotyczących swobodnego przepływu pracowników polskich, mogą, po notyfikowaniu Komisji, odstąpić od artykułu 49 akapit pierwszy Traktatu WE w celu ograniczenia czasowego przemieszczania się pracowników, których prawo do podjęcia pracy w Niemczech lub w Austrii podlega środkom krajowym w stosunku do świadczenia usług przez przedsiębiorstwa mające siedzibę w Polsce. Dotyczy to jednak wyłącznie kilku n/w branż, w tym w szczególności branży budowlanej:

w Niemczech:

w Austrii:

Reasumując:

Bezpośrednie zatrudnienie polskich pracowników w UE objęte będzie zapisanymi w Traktacie Akcesyjnym okresami przejściowymi

Polski przedsiębiorca świadczący usługi w państwach UE zasadniczo będzie mógł począwszy od maja 2003 r. zatrudniać polskich pracowników.

W przypadku Niemiec i Austrii w wybranych w/w branżach będą mogły obowiązywać dotychczasowe ograniczenia, np. tzw. limity na zatrudnienie polskich pracowników w RFN w ramach realizacji umów o dzieło